1. Kasza – Baszta Kaszana i Święto Kaszy
Baszta Kaszana, zwana też wieżą prochową, posiada osobliwą nazwę, która wiąże się z ciekawym incydentem sprzed kilku stuleci. Legenda głosi, że podczas swojej warty, jeden z mieszczan niechcący potrącił swoją misę z gorącą kaszą. Okazało się, że niedojedzony obiad poparzył jednego z gryficzan, który “przypadkiem” próbował sforsować mury miejskie. Jego krzyk postawił całe miasto na nogi, co pozwoliło uchronić Trzebiatów przed najazdem wroga. Gryfice i Trzebiatów przez długie lata rywalizowały o dominację gospodarczą w regionie. Co roku w Trzebiatowie na pamiątkę tego wydarzenia organizowane jest Święto Kaszy. Na przykład w 2004 r. uczestnicy święta zjedli 732 kg kaszy, zdobywając przy tym rekord świata.
2. Trzy gotyckie kaplice szpitalne
W Trzebiatowie zachował się wyjątkowy zespół trzech kaplic szpitalnych o rodowodzie gotycki.
Kaplica św. Ducha
Najstarsza z nich to kaplica św. Ducha z XIII w. W 1534 r. w jej wnętrzach odbył się tzw. Sejm Trzebiatowski, na którym uznano, że kościół ewangelicki będzie głównym kościołem Pomorza Zachodniego. Pierwotnie katolicka, przez długi okres protestancka, a obecnie prawosławna, stąd często zwana cerkwią św. Ducha.
Kaplica św. Gertrudy
Kaplica św. Gertrudy pochodzi z XV w. Niegdyś wokół kaplicy mieścił się cmentarz miejski, stąd zwana była kaplicą cmentarną. Obecnie służy kościołowi greckokatolickiemu.
Kaplica św. Jerzego
Kaplica św. Jerzego pochodzi z XIV w. Służyła szpitalowi dla trędowatych, stąd zbudowana została poza murami miejskimi. W okresie reformacji służyła ubogim mieszkańcom Trzebiatowa, a następnie w XIX w. przebudowana na dom czynszowy.
3. Słonica Hensken – symbol miasta
Na ścianie bocznej kamienicy, znajdującej się na rynku pod numerem 26, znajduje się jedno z najbardziej niezwykłych zabytków miasta, jak i w ogóle Polski. W 1914 r. podczas remontu odkryto pod warstwą tynku sgraffito z 1635 r. Przedstawia ono słonicę Hansken, która razem z cyrkiem jeździła po Europie. Robiła ówcześnie wielką furorę. Celebrytkę na jednym ze swoich szkiców umieścił Rembrandt.
Trzebiatów wykorzystał wizerunek słonia i umieścił go w swoim logo, hasłem miasta jest “Miasto Słonia”. Znajduje się tu także szlak słonia, z ciekawymi tablicami i zadaniami dla dzieci. Na wjeździe do miasta od strony Koszalina powstało też współczesne graffiti z wizerunkiem Hansken.
4. Secesyjny most
Nad rzeką Regą w drodze na dworzec kolejowy można zobaczyć wyjątkowy secesyjny most z 1905 r. Balustradę zdobią motywy ryb i trójzębów nawiązujących do wody, która pełniła ważną rolę w historii miasta.
5. Latarnia morska?!
Nad miastem góruje wieża kościoła pw. Macierzyństwa NMP. W średniowieczu ta 90 metrowa wieża pełniła rolę latarni morskiej. Mimo, że wieża ta oddalona jest o 10 kilometrów od linii brzegowej, to do dziś jest charakterystycznym punktem nawigacyjnym dla wilków morskich. W ⅔ wieży znajduje się taras widokowy, z którego roztacza się wspaniały widok na okolice. Na wieży znajdują się także wyjątkowe dzwony. Bezimienny dzwon z 1399 r. jest jednym z najstarszych w Polsce, a dzwon “Maria” z 1515 r. waży 3,7 tony, co czyni go jednym z największych na Pomorzu.
6. Sanktuarium Maryjne
Sam kościół pochodzi z XIV w. Obecnie wewnątrz dominuje wyposażenie neogotyckie. Warto zwrócić uwagę na płyty nagrobne (najstarsza z 1382 r.) oraz na dawne drewniane oparcia krzeseł z XVI w. Oparcia te posiadają rzeźbienia i inskrypcje z scenami biblijnymi, bądź przedstawiającymi codzienne życie danego cechu. Jedno z oparć wieńczy rzeźba słonia, prawdopodobnie został on dodany do samego oparcia w późniejszym okresie. W ołtarzu głównym znajduje się obraz Matki Boskiej pędzla Ernesta Degera. Od lat wizerunek ten przyciąga rzeszę pielgrzymów. Godnym uwagi jest fakt, że w 2006 r. obraz został koronowany, a cały kościół zaczął pełnić rolę sanktuarium.
7. Pałac
Jednym z najokazalszych zabytków Trzebiatowa jest pałac. Pierwotnie stał tu niegdyś klasztor Norbertanek, pozostałością po tej gotyckiej budowli jest małe okienko zakończone łukiem. Po sekularyzacji klasztoru książęta pomorscy z rodu Gryfitów przebudowali obiekt na renesansowy pałac. To zacne założenie często zmieniało właścicieli. Zmieniał się także wygląd pałacu, obecna klasycystyczna bryła pochodzi z końca XVIII w. W pałacu urodził się późniejszy król Fryderyk I Wirtemberski i arcyksiężna Elżbieta Wirtemberska, a dzieciństwo spędziła caryca Maria Fiodorowna. Obecnie w pałacu mieści się Trzebiatowska biblioteka i ośrodek kultury.
8. Ratusz
Trzebiatowski ratusz to obiekt z XV w., ok. 1700 r. przeszedł gruntowną przebudowę w stylu barokowym. Na szczęście na jednej ze ścian widać pozostałości gotyckie. Nie widać tego z zewnątrz, ale ratusz posiada niewielki dziedziniec. Jest to jeden z największych ratuszy na Pomorzu.
9. Miasto Czterech Kultur
Trzebiatów, jak na niewielkie miasto posiada o wiele więcej do zaoferowania. Przenikają się tu wszystkie style architektoniczne, charakterystyczny jest gotyk i secesja. Trzebiatów posiada także bogatą historię wyznaniową. Spacerując po mieście warto zwrócić uwagę także na szereg secesyjnych i eklektycznych kamienic z przełomu XIX i XX w. Przy ul. II Pułku Ułanów znajduje się kościół ewangelicki pw. św. Jana, zespół koszar wojskowych z ciekawą bramą wjazdową oraz okazały spichlerz z 1850 r., a nad rzeką Regą zespół elektrowni wodnej.
Trzebiatów – oficjalna strona miasta: www.trzebiatow.pl
Więcej ciekawostek w zakładce #wpogonizaciekawostką
