Władysławowo to popularna miejscowość letniskowa nad Bałtykiem. Na pierwszy rzut oka miasto posiada chaotyczną architekturę i układ urbanistyczny. Mimo to, warto pochodzić po tutejszych ulicach i natrafić na wyjątkowe miejsca. W słowie Władysławowo jest 12 liter, więc tyle historii i miejsc przedstawiam w poniższym tekście.
W – Wielka Wieś
Pierwsze wzmianki o tutejszej miejscowości odnoszą się do wsi o łacińskiej nazwie Vela Ves (Wielka Wieś). W XVII w. król Władysław II zbudował dwa forty Władysławów i Kazimierzów, obok tego pierwszego powstał port Władysławowo. Niestety nie zachowały się żadne pamiątki po tych budowlach.
Dopiero w 1938 powstaje port rybacki i na cześć króla Władysława IV znów nazwano go Władysławowem. Po II wojnie światowej, w 1952 r. Wielką Wieś, wieś Hallerowo i osadę przy porcie Rybackim połączono w jedną miejscowość Władysławowo. W 1963 r. uzyskała ona prawa miejskie, a 10 lat później herb. Powiększono ją także o Chłapowo, Jastrzębią Górę, Rozewie, Chałupy, Tupadły, Ostrowo i Karwię jako gmina miejska. W 2015 r. po zmianie z gminy miejskiej na gminę wiejsko-miejską, Władysławowo stało się samodzielnym miastem, a wspomniane wcześniej części stały się samodzielnymi wsiami.
Ł – Łodzie, łódki, łódeczki
Port rybacki powstał w 1938 r. i nazwany został na pamiątkę króla Władysława IV Władysławowem. Ówcześnie jeden z największych portów na Bałtyku. Wybudowano wtedy falochron liczący 700 m., do dziś pełni rolę także deptaka z charakterystyczną zieloną wieżą sygnałową na końcu. W porcie znajdują się przede wszystkim kutry rybackie, ale także łodzie pasażerskie i towarowe, gdyż działa tu morskie przejście graniczne. Popularne są też łodzie turystyczne, które organizują morskie rejsy wędkarskie.
A – Aleja gwiazd sportu
Pierwsze gwiazdy zostały odsłonięte w 2000 r., upamiętniają wybitnych polskich i zagranicznych sportowców. W 2014 r. powstała też Korona Himalajów, czyli 14 kamiennych płyt z nazwiskami polskich himalaistów, którzy zdobyli poszczególne ośmiotysięczniki.
D – Dawno, dawno temu
Na wspomnianym falochronie w porcie powstało 70 malunków przedstawiających sceny z historii Władysławowa. Ta galeria na świeżym powietrzu nosi nazwę „Historia w morzu rozpoczęta”. Można tu zobaczyć chociażby historie związane z gen. Hallerem, czy z sportową sekcją bokserską, która od lat przygotowuje pięściarzy na międzynarodowe zawody.
Y – Yes, Yes, Yes lub Yeeeeahhhhh!!!
Yes i Yeeeahh to krzyki, które wydają z siebie sportowcy po osiągnięciu dobrego wyniku, bądź zadowoleni kibice. A sportowcy od lat związani są z Władysławowem poprzez Centralny Ośrodek Sportowy. Swe początki zawdzięcza Feliksowi Stammie, który znalazł tu opuszczony barak, do którego przywiózł swoich podopiecznych pięściarzy, których w ciszy i spokoju trenował na Olimpiadę w Helsinkach 1952 r. Polskie sukcesy w boksie i Cetniewski barak szybko stały się słynne w całej Polsce. Władze postanowiły pod koniec lat 50 wybudować ośrodek z prawdziwego zdarzenia. Powstał budynek hotelowy i sala sportowa. Powstał OPO Ośrodek Przygotowań Olimpijskich, z którego nie tylko już bokserzy korzystali, ale np. słynna sekcja sztangistów. W 1988 r. powstała okazała hala sportowo-widowiskowa i do Cetniewa zaczęły zjeżdżać się także dyscypliny grupowe i lekkoatleci.
S – Szlak Rybek
W mieście w różnych częściach miasta ukrytych jest 6 rybek, każda ma swoje imię i określone cechy. Wszystkie je można znaleźć dzięki przygotowanej przez władze grze miejskiej. Zdradzę tylko, że np. przy dworcu kolejowym znajduje się rybka Grażyny i Janusza, którzy przyjechali właśnie na wakacje.
Ł – Łąki słone
Nad Zatoką Pucką znajduje się rezerwat Słone Łąki o pow. 27,8 ha. Utworzony został w 1999 r., mimo, że już 1928 r. powstały pierwsze postulaty o jego utworzenie. Zalewowe łąki posiadają spore zasolenie wód gruntowych, przez co rosną tu rośliny słonolubne. Do najcenniejszych zalicza się jarnik solniskowy, który na Pomorzu Gdańskim występuje tylko tu. Dodatkowo objętą ścisłą ochroną jest centuria nadbrzeżna, ostrzew spłaszczony, ostrzew rudy i babka nadmorska. Przy rezerwacie znajduje się kładka widokowa i tablice edukacyjne.
A – Architektura kościoła
W latach 30. XX w., w osadzie Hallerówka, powstała niewielka neogotycka kaplica z czerwonej cegły pw. św. Wojciecha. W latach 60. XX wieku rozpoczęto budowę, a raczej rozbudowę kościoła. Dawna kaplica stała się prezbiterium nowego, halowego kościoła o ciekawej modernistycznej architekturze z charakterystycznymi witrażami. Kościół zyskał nowe wyzwanie Wniebowzięcia NMP. Ten wyjątkowy projekt już w 1987 r. został wpisany do rejestru zabytków, jako unikatowe połączenie neogotyckiej kaplicy z moderną.
W – Wieża widokowa
Największym i najwyższym symbolem miasta jest wieża widokowa, znajdująca się w kompleksie budynku Domu Rybaka. Obiekt, o charakterystycznej socrealistycznej architekturze, powstał w latach 50. XX w. jako hotel dla rybaków. Na szczycie 50 metrowej wieży znajduje się taras widokowy. Na 7 piętro wjeżdża się windą, więc zostaje do pokonania tylko jedno piętro po schodach. W pozostałych częściach obiektu mieści się siedziba Urzędu Miasta, prywatna kolekcja motyli i punkt informacji turystycznej.
O – Ocean park
Ocean Park to popularny park rozrywki otwarty w 2012 roku, w którym prezentowane są stworzenia morskie naturalnych rozmiarów. Symbolem miejsca jest wielki Płetwal Błękitny, największe zwierze żyjące na ziemi. W parku znajduje się też akwarium morskie z żywymi okazami, w tym z rekinami. Ocean Park znajduje się w dawnym wyrobisku żwirowym, tak samo jak boisko piłkarskie po drugiej stronie ulicy Żwirowej.
*Wyjątkowo fotografia z lata, gdyż park nie działa w okresie zimowym.
W – Wystawa o Hallerze (Hallerówka)
Po odzyskaniu niepodległości, 11 lutego 1920 r. Józef Haller przybył do Wielkiej Wsi, gdzie razem z rybakami dokonał ponownych zaślubin z morzem (dzień wcześniej uroczyste zaślubiny odbyły się w Pucku) oraz wypłynął łodzią „Gwiazda Morza” w pierwszy rejs pod polską banderą. Z tej okazji jeden z jego oficerów zakupił pod Wielką Wsią 20 ha ziemi i nazwał je Hallerówką. Sam generał zbudował tu drewniany dom letniskowy, do którego zapraszał gości. Osada szybko stała się atrakcją i zaczęła się rozwijać w okazały kurort letniskowy z parkiem i kaplicą św. Wojciecha. W 1990 r. w drewnianej willi utworzono izbę pamięci gen. Hallera.
O – Opowieści kaszubskie
Park miejski założony został w 1929 r. Po latach nadano mu imię Hieronima Derdowskiego, kaszubskiego poety, który zasłynął powiedzeniem „Nie ma Kaszub bez Polonii, a bez Kaszub Polski”. Kilka lat temu park przeszedł wielką renowację, podczas której utworzono ścieżkę legend i opowieści kaszubskich. Spotkamy tu okazałe drewniane rzeźby przedstawiające bohaterów tychże historii. Drugą ciekawą ścieżką w parku jest ta edukacyjna o prądach morskich, zimne prądy reprezentuje roślinność o chłodnych barwach zieleni, ciepłe prądy natomiast rośliny o liściach i kwiatach barwy ciepłej.
Zapraszam także do zapoznania się z atrakcjami Łeby, czy Dziwnowa i Dziwnówka
